Inhoud van dit artikel
- Wat is een cocaïneverslaving?
- Waarom is cocaïne zo verslavend?
- Hoe herken je een cocaïneverslaving?
- Van af en toe een lijntje naar elke dag
- Wat zijn de gevolgen van een cocaïneverslaving?
- Snuiven, basen of crack: maakt het uit?
- Hoe kom je van een cocaïneverslaving af?
- Hulp bij een cocaïneverslaving
- Wat kun je doen als iemand anders verslaafd is?
- Veelgestelde vragen
Een cocaïneverslaving betekent dat je de controle over je cokegebruik kwijt bent. Je gebruikt vaker of meer dan je wilt, je gaat door terwijl het je gezondheid, geld en relaties kost, en stoppen lukt niet meer op eigen kracht. Cocaïne is sterk psychisch verslavend, maar met de juiste hulp is herstel goed mogelijk.
Ik weet waar ik het over heb. Ik ben zelf verslaafd geweest aan cocaïne en snoof op het laatst elke dag. Het sloopte me, lichamelijk en geestelijk. In dit artikel lees je wat een cocaïneverslaving is, hoe je haar herkent en wat er nodig is om eraf te komen.
Wat is een cocaïneverslaving?
Bij een cocaïneverslaving draait je leven steeds meer om coke: denken aan gebruiken, regelen, gebruiken en bijkomen. Het begint vaak onschuldig, met een lijntje op een feest of bij het drinken. Langzaam wordt dat elk weekend, en daarna ook doordeweeks.
Cocaïne komt allang niet meer alleen in het uitgaansleven voor. Ook mensen met een drukke baan of veel stress gebruiken het, om door te kunnen gaan of zich zekerder te voelen. Op straat hoor je ook namen als coke, sneeuw of sos. Het is allemaal hetzelfde middel.
Waarom is cocaïne zo verslavend?
Cocaïne is zo verslavend omdat het je beloningssysteem in de hersenen kortsluit. Het zorgt voor een flinke ophoping van dopamine, de stof die je een goed gevoel geeft. Je voelt je energiek, alert en zelfverzekerd. Maar dat gevoel duurt kort.
- De crash: na de kick volgt een dip met somberheid, onrust en leegte. De snelste manier om daar vanaf te komen, lijkt een nieuw lijntje.
- Gewenning: je hersenen passen zich aan. Je hebt steeds meer nodig voor hetzelfde effect.
- Koppeling aan situaties: drank, vrijdagmiddag, bepaalde vrienden of stress worden een vast startsein om te gebruiken.
Zo ontstaat een cirkel van gebruiken, crashen en weer gebruiken. Die cirkel is vooral psychisch, maar je lichaam doet ook mee: als je stopt, word je moe, somber, prikkelbaar en heb je flinke trek in coke.
Hoe herken je een cocaïneverslaving?
Je herkent een cocaïneverslaving vooral aan controleverlies: je neemt je voor om te minderen of te stoppen en het lukt telkens niet. Andere signalen zijn:
- je gebruikt vaker, langer of meer dan je van plan was;
- je hebt steeds meer nodig voor hetzelfde gevoel;
- je zit vaak met je neus (verstopt, bloedneuzen, snotteren);
- je bent onrustig, prikkelbaar of achterdochtig;
- werk, gezin en afspraken schieten erbij in;
- je geeft meer geld uit dan je hebt, of je leent en verbergt het;
- je liegt over je gebruik en trekt je terug van mensen die niet gebruiken.
Herken je jezelf in een paar van deze punten? Dan is het tijd om eerlijk naar je gebruik te kijken. Lees ook wat coke met je karakter doet: die verandering zien mensen om je heen vaak eerder dan jij.
Van af en toe een lijntje naar elke dag
Veel mensen gebruiken jaren “rustig aan”. Een pakje mee naar een feest, daarna weer weken niks. Maar het kan snel omslaan, vaak op je zwakste moment.
Bij mij liep het volledig uit de hand in een periode waarin ik ook nog twee dierbaren verloor. Ik zag mezelf als een sterk mens en had nooit gedacht dat ik verslaafd zou raken. Uiteindelijk was ik gewoon op.
Ik gebruikte op het laatst elke dag en kwam amper nog buiten. Mijn wereld werd steeds kleiner en ik werd paranoïde. Ik weet nog dat de postbezorger in mijn hoofd een echt probleem werd, alleen omdat hij steeds bij mijn deur kwam. Achteraf schrik ik ervan hoe gevaarlijk je dan kunt worden, voor jezelf en voor anderen.
Wat zijn de gevolgen van een cocaïneverslaving?
Een cocaïneverslaving raakt je lichaam, je hoofd en je hele leven. De belangrijkste gevolgen op een rij:
- Hart en bloedvaten: cocaïne verhoogt je hartslag en bloeddruk. Dat geeft kans op hartritmestoornissen, een hartinfarct of een beroerte, ook bij jonge mensen.
- Neus: door snuiven raakt je neusslijmvlies beschadigd. Bij langdurig gebruik kan het neustussenschot kapotgaan.
- Psyche: angst, achterdocht, depressie en soms een psychose.
- Relaties: liegen, ruzie en afstand van familie en vrienden. Ben je de partner van iemand die gebruikt? Lees dan wat je kunt doen bij een relatie met een cokegebruiker.
- Geld en werk: schulden, problemen op je werk of je baan kwijtraken.
Belangrijk voor je veiligheid: cocaïne samen met alcohol belast je hart extra zwaar. Combineer coke niet met andere middelen en gebruik nooit alleen. Pijn op de borst, benauwdheid, verwardheid of een aanval na gebruik? Bel direct 112. Denk je aan zelfdoding? Bel 113 of gratis 0800-0113.
Snuiven, basen of crack: maakt het uit?
Ja, de manier van gebruiken maakt verschil. Gerookte cocaïne, ook wel basecoke of crack, werkt sneller en korter dan gesnoven coke. Daardoor gebruik je vaker achter elkaar en raak je sneller en dieper verslaafd.
Ik ben op plekken geweest waar mensen een hele nacht doorrookten. Rook je cocaïne? Wacht dan niet tot het vanzelf beter gaat, maar zoek meteen hulp. Herstel is ook dan mogelijk, maar je moet rekening houden met een langer traject.
Hoe kom je van een cocaïneverslaving af?
Je komt van een cocaïneverslaving af door volledig te stoppen, je omgeving om te gooien en hulp te accepteren. Minderen lukt bij een echte verslaving zelden. Deze stappen helpen:
- Erken het probleem. Zeg hardop dat je verslaafd bent, tegen jezelf en tegen iemand die je vertrouwt.
- Ga naar je huisarts. Die kan je doorverwijzen naar de verslavingszorg. Behandeling is vaak ambulant: je woont thuis en gaat naar gesprekken. Soms is een opname beter.
- Volg therapie. Bijvoorbeeld cognitieve gedragstherapie, waarin je leert omgaan met trek en met de redenen waarom je gebruikte.
- Breek met je gebruikswereld. Dealers, gebruiksvrienden en vaste gebruiksplekken horen niet meer bij je leven.
- Bouw iets nieuws op. Sport, gezond eten, ritme, nieuwe mensen. Steungroepen en nazorg helpen om clean te blijven.
Hoe ik dat zelf heb aangepakt, lees je in hoe stop je met coke. Wil je weten wat je de eerste weken kunt verwachten? Lees dan hoe lang afkicken van coke duurt.
Hulp bij een cocaïneverslaving
Ik kwam er zelf niet alleen uit. In de donkerste periode van mijn leven was Ilja Reiman er, al jaren drugsvrij en zelf ervaringsdeskundige. Hij begreep wat ik doormaakte zonder dat ik het hoefde uit te leggen. Dat maakte voor mij het verschil.
Dat gesprek met iemand die het snapt, willen wij jou nu geven. We zijn geen kliniek en geen behandelaar. We horen je verhaal aan en zoeken daarna met je uit wat past: je huisarts, de verslavingszorg, een kliniek of een interventie. Het eerste gesprek is gratis. Vraag het hier aan; wij bellen jou.
Professionele verslavingszorg valt meestal onder de basisverzekering, via een verwijzing van je huisarts. Let wel op je eigen risico. Meer daarover lees je in wordt verslavingszorg vergoed? Liever eerst anoniem informatie lezen? Bij Jellinek vind je betrouwbare uitleg over cocaïne.
Wat kun je doen als iemand anders verslaafd is?
Je kunt iemand niet dwingen om te stoppen, maar je kunt wel helpen om de juiste hulp te vinden. Praat rustig en zonder verwijten. Geef geen geld: bij een cocaïneverslaving gaat dat bijna altijd naar coke. Zorg ook voor jezelf, want leven naast iemand die gebruikt, put je uit.
Komt het niet meer binnen? Dan kan een interventie helpen, waarbij familie en vrienden samen met een specialist het gesprek aangaan. Zo is het bij mij ook gegaan.
Veelgestelde vragen
Hoe snel raak je verslaafd aan cocaïne?
Dat verschilt per persoon. Sommige mensen gebruiken jaren af en toe, anderen glijden binnen een paar maanden af naar dagelijks gebruik. Stress, verlies, eenzaamheid en veel drinken maken de kans groter.
Is een cocaïneverslaving lichamelijk of psychisch?
Vooral psychisch: de trek en de gewoonte zijn het sterkst. Maar als je stopt, merk je het ook lichamelijk, met vermoeidheid, veel slapen, honger, somberheid en onrust.
Kun je zelf stoppen met een cocaïneverslaving?
Sommige mensen lukt het, vooral als ze alleen in het weekend gebruikten. Gebruik je dagelijks of rook je cocaïne, dan is hulp sterk aan te raden. Mij lukte het alleen niet.
Wat betekent sos?
Sos is een straatnaam voor cocaïne. Net als coke en sneeuw gaat het om hetzelfde middel, met dezelfde risico’s op verslaving.
Wordt behandeling van een cocaïneverslaving vergoed?
Professionele verslavingszorg valt meestal onder de basisverzekering, via een verwijzing van je huisarts. Houd rekening met je eigen risico. Een eerste gesprek met ons kost je niets.
