Inhoud van dit artikel
Je stopt met temazepam door samen met je huisarts of een verslavingsarts geleidelijk af te bouwen, volgens een afbouwschema dat op jou is afgestemd. Stop nooit plotseling: dat kan zware ontwenningsverschijnselen en zelfs insulten geven. Afbouwen duurt vaak weken tot maanden. Met goede begeleiding lukt het veel mensen.
Belangrijk voor je veiligheid: stop nooit plotseling met temazepam of andere benzodiazepines. Afbouwen gebeurt onder begeleiding van je huisarts of een verslavingsarts, omdat er zware ontwenning, insulten of een delier kunnen optreden. Combineer temazepam niet met alcohol, GHB of opiaten: dat kan je ademhaling stilleggen. Bij acuut gevaar bel je 112. Denk je aan zelfdoding? Bel 113 of gratis 0800-0113.
Wat is temazepam?
Temazepam is een slaapmiddel uit de groep benzodiazepines. Artsen schrijven het voor bij ernstige slaapproblemen, bedoeld voor korte tijd. Het werkt kalmerend en maakt je slaperig doordat het de remmende werking in je hersenen versterkt.
Het probleem is gewenning. Na een paar weken dagelijks gebruik werkt het vaak minder goed, en je lichaam gaat erop rekenen. Daardoor raken veel mensen ongemerkt afhankelijk, ook als ze het netjes volgens recept gebruiken. Dat is geen zwakte, dat is hoe dit soort middelen werkt. Meer over deze groep lees je in wat zijn benzo’s?
Hoe herken je een temazepam verslaving?
Je bent waarschijnlijk afhankelijk van temazepam als je niet meer zonder kunt slapen of functioneren, en stoppen of minderen niet lukt. Let op deze signalen:
- Gewenning: je hebt meer nodig dan eerst om hetzelfde effect te krijgen, of je neemt meer dan voorgeschreven.
- Ontwenningsklachten: als je een dag overslaat, slaap je slechter dan ooit en voel je je angstig, onrustig of trillerig.
- Controleverlies: je wilt minderen, maar het lukt steeds niet.
- Alles draait om de pil: je let er goed op dat je voorraad niet opraakt, of je regelt extra recepten.
- Gevolgen in je leven: je bent overdag suf, vergeetachtig, verwaarloost werk of verplichtingen of krijgt problemen in relaties.
Wie loopt meer risico?
- Mensen die temazepam langer dan een paar weken achter elkaar gebruiken.
- Mensen die meer nemen dan voorgeschreven of het combineren met alcohol.
- Mensen die eerder verslaafd waren aan alcohol, drugs of andere medicijnen.
- Ouderen: bij hen blijft het middel langer werken, met meer kans op vallen en verwardheid.
Waarom mag je niet plotseling stoppen met temazepam?
Plotseling stoppen is gevaarlijk omdat je hersenen gewend zijn geraakt aan de remmende werking van het middel. Valt die ineens weg, dan kan je zenuwstelsel op hol slaan. Je kunt last krijgen van:
- heftige slapeloosheid, vaak erger dan voordat je begon;
- angst, paniek, onrust en prikkelbaarheid;
- trillen, zweten, hartkloppingen en hoofdpijn;
- overgevoeligheid voor licht en geluid;
- in ernstige gevallen insulten (epileptische aanvallen) of een delier.
Meer over deze klachten en hoe je ze kunt verminderen, lees je in ontwenningsverschijnselen verminderen.
Hoe bouw je temazepam veilig af?
Je bouwt temazepam veilig af met een schema van je huisarts of verslavingsarts, in kleine stappen en in een tempo dat je aankunt. Zo gaat het meestal:
1. Maak een afspraak met je huisarts
Vertel eerlijk hoeveel en hoe lang je gebruikt, ook als je meer neemt dan voorgeschreven of pillen van elders haalt. Je huisarts kan je alleen veilig helpen als hij het hele plaatje kent. Huisartsen zien dit vaker dan je denkt.
2. Volg een afbouwschema
Je arts maakt een schema waarbij je stap voor stap minder neemt. Soms stap je eerst over op een ander, langer werkend middel, omdat dat rustiger afbouwt. Ga niet zelf schuiven met het schema. Lukt een stap niet, overleg dan of je langer op dezelfde hoeveelheid blijft.
3. Werk aan je slaap zonder pillen
Tijdens het afbouwen slaap je waarschijnlijk een tijd slechter. Dat gaat over. Wat helpt: vaste tijden om naar bed te gaan en op te staan, overdag bewegen en buiten zijn, geen cafeïne en alcohol, en geen schermen vlak voor het slapen. Bij hardnekkige slapeloosheid werkt cognitieve gedragstherapie voor slaap vaak goed.
4. Zoek steun
Vertel iemand dat je aan het afbouwen bent. Een psycholoog of de verslavingszorg kan je helpen met de angst of somberheid waarvoor je de pillen misschien ooit kreeg. Ook zelfhulpgroepen kunnen steun geven. Bij een ernstige afhankelijkheid, of als je ook andere middelen gebruikt, kan een opname veiliger zijn.
Op Thuisarts vind je betrouwbare uitleg over slaapproblemen en het afbouwen van slaapmiddelen. Lees ook welke slaappillen verslavend zijn.
Hoe voorkom je dat je afhankelijk wordt?
- Gebruik temazepam alleen zoals voorgeschreven en zo kort mogelijk.
- Verhoog nooit zelf de hoeveelheid.
- Neem het liever niet elke nacht, als je arts dat goedvindt.
- Laat je gebruik regelmatig met je arts evalueren.
- Drink geen alcohol als je temazepam gebruikt.
Waar vind je hulp bij een temazepam verslaving?
Je huisarts is het eerste aanspreekpunt. Die kan je doorverwijzen naar de verslavingszorg als afbouwen alleen niet lukt. Professionele verslavingszorg valt meestal onder de basisverzekering, via een verwijzing van je huisarts (let op je eigen risico).
Durf je het niet bij je huisarts aan te kaarten, of ben je al eens vastgelopen met afbouwen? Wij zijn geen kliniek en geen arts, maar we zoeken met je uit welke hulp past. Vraag een gratis gesprek aan en we bellen je terug.
Veelgestelde vragen
Hoe snel raak je verslaafd aan temazepam?
Gewenning kan al na een paar weken dagelijks gebruik ontstaan. Daarom schrijven artsen het meestal maar voor korte tijd voor. Hoe langer je het gebruikt, hoe groter de kans op afhankelijkheid.
Hoe lang duurt afbouwen van temazepam?
Dat verschilt per persoon. Wie het kort gebruikte, is soms in een paar weken klaar. Na jaren gebruik duurt het vaak maanden. Je arts stemt het tempo af op hoe het met je gaat.
Mag je temazepam combineren met alcohol?
Nee. Alcohol versterkt de werking van temazepam. Samen kunnen ze je ademhaling zo vertragen dat het levensgevaarlijk wordt. Hetzelfde geldt voor GHB en opiaten.
Zijn er alternatieven voor temazepam bij slapeloosheid?
Ja. Cognitieve gedragstherapie voor slapeloosheid, een vast slaapritme en aanpakken wat je wakker houdt, zoals stress of piekeren, helpen op de lange termijn vaak beter dan pillen. Bespreek de mogelijkheden met je huisarts.
