Inhoud van dit artikel
PCP (fencyclidine), ook angel dust genoemd, is een sterk dissociatief middel: het geeft het gevoel dat je los van je lichaam en de werkelijkheid staat. Het werd in de jaren vijftig ontwikkeld als narcosemiddel, maar al snel verboden vanwege heftige bijwerkingen zoals verwardheid, paranoia, agressie en psychoses. Het is onvoorspelbaar en kan verslavend zijn.
Hieronder lees je wat PCP is, wat het met je doet en waarom je er beter ver vandaan blijft.
Waar komt PCP vandaan?
PCP werd in de jaren vijftig ontwikkeld door een farmaceutisch bedrijf als verdovingsmiddel voor operaties. Patiënten werden er niet gewoon bewusteloos van, maar raakten in een soort trance waarin ze geen pijn voelden. Bij het wakker worden kregen veel mensen echter hallucinaties, verwardheid en onrust. Daarom verdween het al snel uit de geneeskunde.
De zoektocht naar een veiliger alternatief leidde tot ketamine, dat nu nog in ziekenhuizen en de dierengeneeskunde wordt gebruikt. In de jaren zestig en zeventig werd PCP in de Verenigde Staten een straatdrug onder de naam angel dust.

Komt PCP veel voor in Nederland?
Nee, in Nederland is PCP zeldzaam. Het is vooral bekend uit de Verenigde Staten. Hier komen mensen eerder in aanraking met verwante dissociatieve middelen, zoals ketamine. Toch duikt PCP soms op, bijvoorbeeld in joints of sigaretten waar het doorheen is verwerkt, zonder dat de gebruiker dat weet. Wie iets rookt of slikt van onbekende herkomst, weet nooit zeker wat erin zit.
Wat doet PCP met je?
PCP verandert je waarneming van je lichaam en de werkelijkheid. Het effect begint snel en kan van rustig en zorgeloos omslaan naar paniek of agressie. Mensen beschrijven:
- het gevoel “buiten jezelf” te staan, alsof je geest je lichaam verlaat;
- zware ledematen en moeite met bewegen;
- een vervormd lichaamsgevoel, alsof armen of benen langer of korter worden;
- geen pijn meer voelen.
Het effect duurt enkele uren. Verwardheid en emotionele onrust kunnen daarna nog dagen aanhouden. Lees ook over de verwante toestand bij ketamine: wat is een K-hole?
Waarom is PCP zo gevaarlijk?
PCP is gevaarlijk omdat het je oordeel, je pijngevoel en je angst tegelijk uitschakelt, en omdat het een psychose kan uitlokken. Daardoor brengen mensen zichzelf en anderen in gevaar zonder het door te hebben.
Psychische risico’s
- paranoia, paniek en agressie;
- hallucinaties en psychoses, soms langdurig;
- bij herhaald gebruik: geheugenproblemen en somberheid.
Lichamelijke risico’s
- ongelukken en verwondingen, omdat je geen pijn of gevaar voelt;
- hoge bloeddruk, oververhitting en insulten;
- bewusteloosheid, zeker in combinatie met alcohol of andere verdovende middelen.
Belangrijk voor je veiligheid: raakt iemand na het gebruik van PCP of een onbekend middel erg verward, agressief, oververhit, krijgt hij een aanval of wordt hij niet meer wakker? Bel direct 112. Houd afstand als iemand agressief is en zorg voor je eigen veiligheid. Combineer geen middelen met elkaar.
Is PCP verslavend?
Ja, PCP kan psychisch verslavend zijn. Bij herhaald gebruik went je lichaam eraan, waardoor je meer nodig hebt voor hetzelfde effect. Wat begint als iets voor in het weekend, kan binnen maanden wekelijks en daarna dagelijks worden. Dat patroon ken ik van mijn eigen verslaving: het begint leuk, en het eindigt in een hel.

Hoe stop je met PCP of andere tripmiddelen?
Stoppen lukt het best met hulp. Ga naar je huisarts, zeker als je psychische klachten hebt zoals achterdocht, angst of stemmen horen. Die kan je doorverwijzen naar verslavingszorg of de GGZ. Professionele verslavingszorg valt meestal onder de basisverzekering, via een verwijzing van je huisarts (let op je eigen risico).
Neem ook afstand van de mensen en plekken waar je gebruikte. Meer stappen lees je in stoppen met drugs: hoe doe je dat? Wil je weten hoe PCP zich verhoudt tot andere middelen? Zie harddrugs en hun risico’s. Betrouwbare informatie over drugs vind je ook op Drugsinfo.
Heb je iets gerookt of geslikt waar je nog steeds van in de war bent, of maak je je zorgen om iemand die steeds achterdochtiger wordt? Bel er dan met me over. Ik luister zonder oordeel, en samen kijken we of de huisarts, de GGZ of de verslavingszorg de beste eerste stap is. Wij zijn geen kliniek en het gesprek is gratis en vrijblijvend. Vraag een gratis gesprek aan, dan bellen we je terug.
Veelgestelde vragen
Waarom heet PCP angel dust?
Angel dust is de straatnaam die PCP in de Verenigde Staten kreeg toen het in de jaren zestig en zeventig als drug populair werd. Het verwijst naar het poeder en het “zwevende” gevoel.
Wat is het verschil tussen PCP en ketamine?
Beide zijn dissociatieve middelen, en ketamine is ontwikkeld als veiliger alternatief voor PCP. PCP werkt langer, onvoorspelbaarder en geeft vaker agressie en psychoses.
Hoe lang werkt PCP?
De roes duurt enkele uren. Verwardheid en emotionele onrust kunnen daarna nog dagen aanhouden.
Is PCP legaal in Nederland?
Nee. PCP valt onder de Opiumwet; bezit en handel zijn strafbaar.



