Alcoholverslaving: wat kun je doen en welke hulp is er?

Wat kun je doen tegen een alcoholverslaving? We nemen de drie beste opties met je door.
Inhoud van dit artikel
  1. Wat is een alcoholverslaving?
  2. Wat kun je zelf doen tegen een alcoholverslaving?
  3. Welke hulp is er bij alcoholverslaving?
  4. Waarom is denken anders zo belangrijk?
  5. Wat kost hulp bij alcoholverslaving?
  6. Hoe help je iemand met een alcoholverslaving?
  7. Hulp bij alcoholverslaving: een gesprek met ons
  8. Veelgestelde vragen

Bij een alcoholverslaving ben je lichamelijk of psychisch afhankelijk van drank: je kunt niet meer zonder en minderen lukt niet. Je kunt er wel vanaf komen. De eerste stap is erkennen dat er een probleem is. Daarna is je huisarts het eerste adres; die kan je doorverwijzen naar verslavingszorg, ambulant of in een kliniek.

Ik weet uit eigen ervaring hoe moeilijk het is om je leven om te gooien. Waar ik eerst dacht dat ik dood zou gaan, maakte ik na een paar weken zonder drank weer plannen voor de toekomst.

Wat is een alcoholverslaving?

Een alcoholverslaving, ook wel alcoholisme genoemd, is een aandoening waarbij je een sterke, moeilijk te beheersen behoefte aan alcohol hebt. Je lichaam went eraan, je hebt steeds meer nodig en zonder drank krijg je ontwenningsverschijnselen.

De oorzaken lopen uiteen: aanleg, stress, angst of somberheid, oude pijn en een omgeving waarin veel gedronken wordt. De gevolgen raken je gezondheid (lever, hart, hersenen), je relaties, je werk en soms ook je geld of je rijbewijs.

Twijfel je of het bij jou of een naaste om een verslaving gaat? Lees dan wanneer je een alcoholist bent, met de signalen en een korte zelftest.

Wat kun je zelf doen tegen een alcoholverslaving?

Het belangrijkste wat je zelf kunt doen, is het probleem erkennen en erover praten. Zolang je het voor jezelf en anderen verborgen houdt, blijft de drank de baas.

  1. Erken het probleem. Dat is moeilijk, maar het is wel de eerste stap. Je bent niet zwak; je hebt een verslaving.
  2. Vertel het iemand. Je partner, een vriend of je huisarts. Hardop zeggen maakt het echt.
  3. Maak een afspraak bij de huisarts. Die kijkt naar je gezondheid en bespreekt hoe je veilig kunt stoppen.
  4. Zoek steun. Professionele hulp en lotgenoten vergroten je kans om het vol te houden.

Belangrijk voor je veiligheid: ben je lichamelijk afhankelijk en drink je al langere tijd elke dag veel? Stop dan niet plotseling. Dat kan zware ontwenning geven, met kans op toevallen of een delier. Stop of bouw af onder begeleiding van je huisarts of een verslavingsarts. Bij acuut gevaar: bel 112.

Hoe je het stoppen zelf aanpakt en wat je de eerste dagen kunt verwachten, lees je in stoppen met alcohol.

Stoppen met een alcoholverslaving

Welke hulp is er bij alcoholverslaving?

Er zijn verschillende vormen van hulp, van gesprekken bij je huisarts tot een opname in een kliniek. Welke vorm past, hangt af van hoe zwaar de verslaving is en wat je thuis aankunt.

HulpvormVoor wieWat er gebeurt
HuisartsIedereen, als eerste stapGesprek, lichamelijk onderzoek, hulp bij veilig stoppen, verwijzing
Ambulante behandelingAls je thuis kunt blijven wonen en werkenRegelmatige gesprekken en therapie, soms met medicijnen
Detox en opnameBij zware afhankelijkheid of als thuis stoppen niet luktStoppen onder medisch toezicht, daarna behandeling in een kliniek
Lotgenoten en nazorgIedereen, tijdens en na de behandelingErvaringen delen en elkaar steunen om nuchter te blijven

De huisarts

De huisarts is het eerste adres. Die kijkt naar je lichamelijke gezondheid, kan medicijnen geven om de ontwenning veilig te laten verlopen en verwijst je door naar verslavingszorg als dat nodig is.

Ambulante behandeling: therapie zonder opname

Bij een ambulante behandeling woon je gewoon thuis en heb je regelmatig gesprekken. Vaak gaat het om cognitieve gedragstherapie: je leert je triggers herkennen, anders denken over drank en omgaan met stress. Motiverende gesprekken helpen je om je eigen redenen om te stoppen helder te krijgen.

Detox en opname in een kliniek

Bij zware lichamelijke afhankelijkheid is stoppen onder medisch toezicht het veiligst. In een kliniek ben je even weg uit je vertrouwde omgeving en heb je dag en nacht begeleiding. Lees meer over het kiezen van een afkickkliniek voor alcohol.

Medicijnen

Er zijn medicijnen die de ontwenning veiliger maken, en medicijnen die de trek in drank kunnen verminderen. Die schrijft een arts voor, afgestemd op jouw situatie.

Zelfhulpgroepen en nazorg

Groepen zoals de Anonieme Alcoholisten bieden een veilige plek om ervaringen te delen met mensen die hetzelfde hebben meegemaakt. Je zult merken hoeveel makkelijker moeilijke momenten worden als je niet alleen staat.

Zelf ben ik een groot voorstander van nazorg. Het is een stok achter de deur. Heb ik gedoe met mijn vriendin of loopt mijn werk niet lekker, dan kan ik tegenwoordig een hele rij mensen bellen. Juist dat soort steun helpt om een terugval te voorkomen.

Waarom is denken anders zo belangrijk?

Stoppen met drinken is pas het begin. Om nuchter te blijven, moet je ook anders gaan denken en leven. Anders val je terug in hetzelfde patroon.

Ik moest mijn manier van denken echt omgooien. Ik heb leren denken als iemand die niet drinkt, en daar werk ik elke dag aan. Ik ben ook gezond gaan eten, en ik merk dat mijn lichaam weer gezond is. Structuur en gezonde keuzes maken uiteindelijk het verschil.

Het gekke is dat je lichaam in het begin tegenwerkt, omdat het gewend is aan de alcohol. Na een paar weken merk je dat je lichaam en je hoofd sterker worden.

Wat kost hulp bij alcoholverslaving?

Professionele verslavingszorg valt meestal onder de basisverzekering, via een verwijzing van je huisarts. Let wel op je eigen risico. Het bezoek aan de huisarts zelf kost je niets. Meer uitleg vind je in wordt verslavingszorg vergoed?

Hulp zoeken bij een alcoholverslaving

Hoe help je iemand met een alcoholverslaving?

Je helpt iemand met een alcoholverslaving door rustig je zorgen te uiten, hulp aan te bieden en duidelijke grenzen te stellen. Je kunt een ander niet dwingen te stoppen, maar je kunt wel de deur openzetten.

  • Kies een goed moment: als de ander nuchter is en er rust is.
  • Praat vanuit jezelf: “Ik maak me zorgen” in plaats van “Jij drinkt te veel”.
  • Bied concrete hulp aan: bijvoorbeeld samen een afspraak maken bij de huisarts.
  • Stel grenzen: geef geen geld, praat niets goed en dek niets toe.
  • Zorg voor jezelf: ook partners en kinderen hebben het zwaar. Zoek zelf steun, bijvoorbeeld bij een groep voor naasten.

Dring je niet meer door, dan kan een interventie uitkomst bieden: een goed voorbereid gesprek met familie, onder begeleiding. Daarvoor werk ik samen met interventiespecialist Ilja Reiman.

Hulp bij alcoholverslaving: een gesprek met ons

Drink je elke dag, of zie je je partner of ouder steeds meer aan de fles hangen? Wij zijn geen kliniek en geen behandelaar, maar we weten hoe het voelt en kennen de weg naar huisarts, verslavingszorg, kliniek of interventie. Vraag een gratis gesprek aan. We bellen je terug, luisteren eerst, en je zit daarna nergens aan vast.

Voel je je erg somber? Denk je aan zelfdoding? Bel 113 of gratis 0800-0113.

Veelgestelde vragen

Kan ik zonder kliniek van een alcoholverslaving afkomen?

Ja, veel mensen herstellen met een ambulante behandeling, dus zonder opname. Bij zware lichamelijke afhankelijkheid of als het thuis telkens misgaat, is een opname soms veiliger. Je huisarts kan je helpen kiezen.

Wordt behandeling van een alcoholverslaving vergoed?

Professionele verslavingszorg valt meestal onder de basisverzekering, als je een verwijzing van je huisarts hebt. Houd rekening met je eigen risico. Vraag bij twijfel je zorgverzekeraar wat er precies vergoed wordt.

Wat als iemand geen hulp wil?

Dwingen werkt meestal niet, maar je staat ook niet machteloos. Blijf je zorgen uitspreken, stel grenzen en zoek zelf steun. Een begeleide interventie kan helpen om toch door te dringen.

Kun je helemaal herstellen van een alcoholverslaving?

Ja, je kunt een goed leven opbouwen zonder drank. Wel blijf je gevoelig voor alcohol, dus de meeste mensen drinken na hun herstel helemaal niet meer. Een terugval kan gebeuren; dat is geen falen, maar een reden om opnieuw hulp te zoeken.

Lees ook

Gratis gesprek aanvragen