Inhoud van dit artikel
Als je stopt met drugs, kun je eerst onrust, vermoeidheid, somberheid en sterke trek verwachten. Daarna komen vaak angst, twijfel en schaamte, maar ook hoop, zelfvertrouwen en nieuwe energie. De eerste weken zijn het zwaarst. Met hulp en een vaste dagstructuur worden de emoties stap voor stap rustiger.
Ik heb zelf ruim twintig jaar gebruikt en ben al vele jaren clean. Hieronder beschrijf ik de zeven emoties die ik tegenkwam, zodat jij weet wat er op je af kan komen.
Belangrijk voor je veiligheid: ben je afhankelijk van GHB, benzodiazepines, slaappillen, opiaten of alcohol? Stop dan nooit plotseling op eigen houtje. Afbouwen gebeurt onder begeleiding van je huisarts of een verslavingsarts, omdat er zware ontwenning, insulten of een delier kunnen optreden. Bij acuut gevaar bel je 112. Denk je aan zelfdoding? Bel 113 of gratis 0800-0113.
Wat gebeurt er in de eerste weken na het stoppen?
In de eerste weken moeten je lichaam en hersenen wennen aan een leven zonder het middel. Je kunt slecht slapen, prikkelbaar of somber zijn, weinig energie hebben en veel aan gebruiken denken. Hoe heftig dat is, hangt af van het middel, hoe lang en hoeveel je gebruikte en je gezondheid.
Bij stimulerende middelen zoals coke of speed zijn de klachten vooral psychisch: vermoeidheid, een dip en trek. Bij GHB, benzo’s en opiaten kan de ontwenning ook lichamelijk gevaarlijk zijn. Hoe je klachten kunt verminderen, lees je in ontwenningsverschijnselen: zo kun je ze verminderen.
Die trek, of craving, komt in golven. Hij is heftig, maar gaat ook weer liggen. In cravings: wat is het en hoe ga je ermee om? lees je wat je op zo’n moment kunt doen.
Welke 7 emoties kun je verwachten als je stopt met drugs?
Dit zijn de zeven emoties die ik zelf doormaakte, ongeveer in deze volgorde. Niet iedereen voelt ze allemaal, en ze kunnen door elkaar lopen. Weet dat ze normaal zijn.
1. Angst om dood te gaan
Toen ik nog volop gebruikte, wist ik dat het erop of eronder was. Ik lag vaak met hartkloppingen in bed en mijn leven was een puinhoop. Mijn hele lichaam protesteerde, mijn neus deed vreselijk pijn, en toch ging ik door.
Ik dacht dat ik zonder hulp kon stoppen, maar de dag erna snoof ik weer. Pas toen ik echt niet meer verder kon, stond ik open voor hulp. Die beslissing heeft mijn leven gered.
2. Onzekerheid en twijfel
Ik wist niet wat me te wachten stond bij de verslavingszorg, en dat maakte me onzeker. In mijn hoofd was hulp accepteren een teken van zwakte. Een man lost zijn eigen problemen op, dacht ik.
Tot aan de deur heb ik wel tien keer overwogen om weg te lopen. Alles in me schreeuwde dat ik moest wegrennen. Achteraf maakte ik me druk om niets: ik kwam terecht bij lieve mensen die alleen het beste met me voorhadden.
3. Hoop
Eenmaal in herstel kwam er hoop. Ik werd weer enthousiast over de toekomst. Waar ik eerst van dag tot dag leefde, maakte ik nu plannen voor de komende maanden. Na elk gesprek groeide mijn hoop op een normaal leven.
Ik had gedacht dat het kansloos was dat ik ooit zou veranderen. Dat het toch lukte, dank ik aan de mensen die mij begeleidden. Hoe lang het duurt voordat je echt clean bent, lees je in wanneer ben je clean van drugs?
4. Vertrouwen in jezelf
Na een paar weken begon ik te geloven dat ik clean kon worden en blijven. Dat gaf me kracht om door te zetten. Makkelijk was het niet. Een behandeling is confronterend, want je moet naar je eigen gedrag kijken.
Ik gaf liever anderen de schuld van mijn problemen. Voor het eerst naar mijn eigen fouten kijken was lastig. Maar in therapie leerde ik veel over mezelf. Dat zijn lessen die ik nooit meer vergeet.
5. De kracht om te veranderen
Toen ik nog gebruikte, was ik altijd moe en ellendig. Boodschappen doen voelde als een berg. Werken was bijna onmogelijk en ik kwam nauwelijks de deur uit. In mijn traject kreeg ik opeens weer de energie om dingen te ondernemen.
Wat mij daarbij echt hielp, was de combinatie van stoppen met gebruiken, gezond eten en sporten. Tips over gezond eten vind je op Thuisarts.
6. Schaamte
Door de hulp moest ik ook kijken naar wat ik anderen had aangedaan. Ik vond mijn familie en vrienden destijds gek. De ruzies kwamen volgens mij door hun vreemde gedrag. Ik wilde alleen met rust gelaten worden. Dat zij zich terecht zorgen maakten, kwam niet in me op.
Terugkijkend zie ik hoe erg mijn gedrag was, en dat raakt me. Ik heb iedereen mijn excuses aangeboden. Nu heb ik het geduld om te luisteren en kan ik tegen kritiek. Mijn band met de mensen om me heen is nog nooit zo goed geweest.
Schaamte is zwaar, maar het hoort bij herstel. Praat erover met je behandelaar. Blijf er niet alleen mee zitten.
7. Blijdschap
Ik ben elke dag blij dat ik niet meer drink of gebruik. Het voelt als een leven geleden, en het was echt op het nippertje. Tegenwoordig kan ik weer werken, trainen, lachen en genieten. Dat waren jarenlang dingen die niet in mijn leven voorkwamen.
Hoe houd je het vol als het zwaar wordt?
Je houdt het vol door het niet alleen te doen en je dagen een vaste vorm te geven. Emoties die je jarenlang hebt weggedrukt, komen terug. Dat is normaal, en het betekent niet dat het misgaat.
- Zoek steun. Een behandelaar, een zelfhulpgroep of één persoon die je vertrouwt en zelf niet gebruikt.
- Neem afstand van gebruikers. Oude contacten en plekken zijn de grootste valkuil.
- Bouw structuur op. Op tijd slapen, eten, bewegen. Het klinkt simpel, maar het houdt je overeind.
- Wees mild bij een misstap. Een terugval betekent niet dat alles voor niets was. Lees hoe je met een terugval omgaat.
Blijf je langere tijd somber, of heb je geen zin meer in het leven? Bespreek dat met je huisarts of behandelaar. Dat is geen zwakte, het is een signaal dat je extra steun nodig hebt.
Waar vind je hulp om te stoppen met drugs?
Je eerste stap is meestal de huisarts. Die verwijst je door naar verslavingszorg. Professionele verslavingszorg valt meestal onder de basisverzekering, via een verwijzing van je huisarts (let op je eigen risico).
Sta je zelf voor die deur, en twijfel je net als ik destijds of je naar binnen durft? Bel dan eerst met ons. Wij zijn geen kliniek; interventiespecialist Ilja Reiman en ik luisteren en zoeken met je uit welke hulp past. Vraag een gratis gesprek aan en wij bellen je terug. Hoe mijn eigen herstel verliep, lees je in herstellen van een verslaving.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duren de emoties na stoppen met drugs?
De heftigste klachten zitten meestal in de eerste weken. Stemmingswisselingen en trek kunnen daarna nog maanden af en toe opkomen, maar worden steeds minder. Bij mij duurde het ongeveer een jaar voordat ik was wie ik wilde zijn.
Is het normaal dat ik me slechter voel na het stoppen?
Ja, in het begin wel. Je hersenen moeten opnieuw leren om zonder het middel plezier en rust te voelen. Dat kost tijd. Blijft de somberheid lang of wordt hij erger, ga dan naar je huisarts.
Kan ik veilig zelf stoppen met drugs?
Bij sommige middelen wel, bij andere niet. Stoppen met GHB, benzo’s, opiaten of na zwaar alcoholgebruik moet onder medische begeleiding. Overleg bij twijfel altijd eerst met je huisarts.
Wordt het echt beter?
Ja. Niet in één keer, maar wel stap voor stap. Ik had het zelf nooit gedacht, en nu kan ik weer werken, lachen en genieten.
