Inhoud van dit artikel
Online therapie kan bij verslaving goed werken, vooral als je gemotiveerd bent, thuis veilig kunt afbouwen en het fijn vindt om vanuit je eigen omgeving te praten. Het werkt minder goed als je lichamelijk zwaar afhankelijk bent of in een crisis zit. Dan heb je eerst medische begeleiding of een opname nodig.
Toen ik zelf verslaafd was, lukte het me vaak niet om op tijd ergens naartoe te gaan. Een gesprek vanaf de bank had voor mij toen veel uitgemaakt. Hieronder lees je eerlijk wat online hulp wel en niet kan.
Hoe werkt online therapie bij verslaving?
Bij online therapie heb je gesprekken met een psycholoog, verslavingsarts, behandelaar of coach via een videoverbinding, chat of telefoon. Je spreekt een tijd af, krijgt een link en logt vanuit huis in. Een sessie duurt meestal ongeveer een uur.
Er zijn grofweg drie vormen:
- Online behandeling bij de verslavingszorg: gesprekken met een erkende behandelaar, vaak gecombineerd met opdrachten en een dagboek in een online omgeving.
- Online zelfhulpprogramma’s: anonieme modules waarmee je zelf aan de slag gaat, soms met korte begeleiding.
- Online coaching: gesprekken met een (ervarings)coach, meestal buiten de reguliere zorg.
Bij veel online behandelingen wordt gewerkt met methoden als cognitieve gedragstherapie: je leert je gedachten, triggers en gewoontes herkennen en anders reageren. Dat kan via een scherm goed werken.
Hoe effectief is online therapie?
Voor veel mensen lijkt online therapie ongeveer even goed te werken als gesprekken op locatie, zolang de hulpverlener deskundig is en jij er serieus mee aan de slag gaat. De techniek maakt weinig uit. Wat telt, is de klik met je hulpverlener, hoe vaak je sessies hebt en wat je ertussen doet.
Een groot voordeel is dat mensen minder snel afhaken. Je hoeft niet te reizen, je hoeft niemand tegen te komen in een wachtkamer en je kunt het inpassen in je werk. Juist die drempel houdt veel mensen tegen om hulp te zoeken.
Voor wie is online therapie geschikt?
- Mensen die willen minderen of stoppen en thuis een veilige plek hebben.
- Mensen met een drukke baan of eigen bedrijf, die moeilijk vaste afspraken op locatie kunnen maken.
- Mensen die schaamte voelen en liever eerst vanuit huis praten.
- Mensen die na een opname of behandeling extra steun willen om terugval te voorkomen.
Bij de aanvragen die bij ons binnenkomen, zie ik vaak ondernemers. Ze hebben het druk, weten dat ze hulp nodig hebben en willen die krijgen op een moment dat het hun uitkomt. Dat begrijp ik goed, want ik zat destijds in dezelfde situatie.
Wanneer is online therapie niet genoeg?
- Als je lichamelijk afhankelijk bent van alcohol, GHB, benzodiazepines of opiaten. Dan moet een arts het afbouwen begeleiden.
- Als je thuis steeds weer in de verleiding komt, bijvoorbeeld omdat huisgenoten gebruiken.
- Als je ernstige psychische klachten hebt, zoals een zware depressie of psychose.
- Als je al vaak hebt geprobeerd te stoppen en het steeds misgaat. Dan kan een ambulante behandeling met afspraken op locatie of een opname meer houvast geven.
Belangrijk voor je veiligheid: ben je afhankelijk van alcohol, GHB, benzodiazepines, slaappillen of opiaten? Stop dan nooit plotseling op eigen houtje, ook niet als je online begeleiding hebt. Afbouwen gebeurt onder begeleiding van je huisarts of een verslavingsarts. Bij acuut gevaar bel je 112. Denk je aan zelfdoding? Bel 113 of gratis 0800-0113.
Wat zijn de voor- en nadelen van online therapie?
| Voordelen | Nadelen |
|---|---|
| Geen reistijd, past makkelijker in je week | Minder zicht voor de hulpverlener op hoe het lichamelijk met je gaat |
| Lagere drempel, je blijft in je eigen omgeving | Thuis kun je makkelijker afgeleid worden of een sessie overslaan |
| Je kiest zelf of je camera aanstaat | Niet geschikt voor medisch afbouwen of crisis |
| Je kunt een hulpverlener kiezen die ver weg woont | Je hebt een rustige, privé plek en een goede verbinding nodig |
Wat kost online therapie voor verslaving?
Wat online therapie kost, hangt af van wie je helpt. Online behandeling binnen de erkende verslavingszorg valt meestal onder de basisverzekering, via een verwijzing van je huisarts (let op je eigen risico). Sommige anonieme zelfhulpprogramma’s zijn gratis. Een coach of psycholoog buiten de reguliere zorg betaal je meestal zelf.
De prijzen van zelfbetaalde hulp lopen flink uiteen. Een coach is vaak goedkoper dan een psycholoog. Ik heb zelf nog elke week een online gesprek met mijn psycholoog, die ik zelf betaal. Dat is veel geld, maar hij maakt me sterker. En mijn verslaving kostte me destijds veel meer. Meer over vergoedingen lees je in wordt verslavingszorg vergoed?
Psycholoog of ervaringsdeskundige?
Een psycholoog of verslavingsarts is opgeleid om te behandelen en kan ook kijken naar onderliggende problemen zoals angst of depressie. Een ervaringsdeskundige kent het van binnenuit. Ik praat zelf regelmatig met lotgenoten en merk dat zij het fijn vinden om met iemand te praten die precies snapt hoe het voelt. Voor veel mensen werkt de combinatie het best. Let bij een coach wel goed op opleiding, ervaring en of hij samenwerkt met de reguliere zorg.
Hoe begin je met online therapie?
Je begint met een kennismaking, niet meteen met een behandeling. Zo gaat het meestal:
- Ga naar je huisarts als je een vergoede behandeling wilt. Die bekijkt of je veilig thuis kunt afbouwen en verwijst je door.
- Vraag bij de verslavingszorg of de hulpverlener na of online sessies mogelijk zijn.
- Zorg voor een rustige plek waar niemand meeluistert.
- Spreek vaste momenten af en behandel ze als een echte afspraak.
Op Jellinek vind je informatie over online hulp en anonieme zelftests. Twijfel je of praten via een scherm genoeg is voor jouw situatie? Bel er gerust met me over; ik doe het zelf nog elke week. Wij zijn geen behandelaar, maar in een gratis, vrijblijvend gesprek kijk ik samen met jou of online hulp past, of dat je beter met een arts of op locatie begint. Vraag een gratis gesprek aan, dan bellen we je terug.
Veelgestelde vragen
Is online therapie anoniem?
Bij anonieme zelfhulpprogramma’s wel. Bij een vergoede behandeling ken je behandelaar je naam en gegevens, maar die valt onder het beroepsgeheim. Je kunt vaak zelf kiezen of je camera aanstaat.
Wordt online verslavingstherapie vergoed?
Online behandeling bij erkende verslavingszorg valt meestal onder de basisverzekering, met een verwijzing van je huisarts. Je eigen risico geldt dan wel. Coaching buiten de zorg betaal je meestal zelf.
Kan ik online afkicken?
Bij lichamelijke afhankelijkheid van alcohol, GHB, benzo’s of opiaten niet zonder arts. Online gesprekken kunnen het afbouwen wel ondersteunen, maar het afbouwen zelf moet medisch begeleid worden.
Hoe vaak heb je online sessies?
Meestal eens per week of eens per twee weken, zeker in het begin. Dat spreek je af met je hulpverlener, afhankelijk van hoe het met je gaat.
